De uitkomsten leggen een spanningsveld bloot: werkgevers voelen zich medeverantwoordelijk voor een gezonde werk-privébalans, maar hebben weinig grip op de factoren die daarvoor vaak het meest bepalend zijn.
Werk, privé en gezondheid zijn nauw met elkaar verweven en verzuim heeft vaak niet één duidelijke oorzaak. Gebeurtenissen buiten het werk kunnen de belastbaarheid, concentratie en inzetbaarheid van medewerkers beïnvloeden. Dat vraagt van werkgevers om verder te kijken dan alleen naar wat er binnen de werkomgeving gebeurt, zo komt naar voren in het onderzoek.
Nathalie de Geus, algemeen directeur van ArboNed, zegt hierover: “Werkgevers hebben niet op alle oorzaken van verzuim invloed. Dat betekent niet dat wat er buiten het werk speelt buiten beeld moet blijven. Oprechte aandacht voor wat er speelt, vormt vaak de basis voor een goed gesprek over de gevolgen voor het werk. Een werkgever hoeft een privéprobleem niet op te lossen, maar kan wel samen met de medewerker kijken wat nodig is om iemand gezond en inzetbaar te houden.”
De urgentie om hier een weg in te vinden neemt snel toe, nu stressgerelateerd verzuim in vijf jaar tijd met 43% is gestegen. Inmiddels wordt één op de vier verzuimdagen veroorzaakt door stress, waarbij het herstel gemiddeld ruim acht maanden duurt.
Bijna driekwart van de ondernemers vindt dat werkgever en werknemer samen verantwoordelijk zijn voor een gezonde werk-privébalans. Die gedeelde verantwoordelijkheid staat in de praktijk op gespannen voet met de invloed die werkgevers hebben: zij ervaren dat ze maar beperkt invloed hebben op wat er in de privésituatie van medewerkers speelt.
Ook noemt 27% moeilijk bespreekbare onderwerpen, zoals mentale gezondheid, als uitdaging en ervaart 20% onzekerheid over wet- en regelgeving.
Binnen het mkb heeft het wegvallen van één medewerker direct een grote impact op de continuïteit en de werkdruk van het team. Ondernemers worden hierbij geconfronteerd met complexe verplichtingen, zoals twee jaar loondoorbetaling en re-integratie, terwijl specifieke expertise over verzuimpreventie vaak ontbreekt.
Open cultuur
De oplossing ligt, volgens de onderzoekers, in een gedeelde verantwoordelijkheid en een open cultuur. Een werkgever hoeft een privéprobleem niet op te lossen, maar oprechte aandacht en een tijdig gesprek kunnen uitval wel voorkomen.
Het is belangrijk dat medewerkers zelf aan de bel trekken wanneer de balans verstoord raakt. Door flexibiliteit te bieden, een realistische werkdruk te hanteren en regelmatig het gesprek aan te gaan over welzijn en belastbaarheid, ontstaat ruimte voor maatwerk, is een conclusie die voortkomt uit het onderzoek.
Om dit effectief aan te pakken, hebben twee op de drie ondernemers behoefte aan praktische ondersteuning. Zij zoeken geen extra regelgeving, maar concrete handvatten bij wet- en regelgeving en de aanpak van mentale gezondheid.
Arbodiensten spelen hierin een sleutelrol door werkgevers te begeleiden bij het voeren van deze lastige gesprekken. Zo kunnen werkgever en werknemer samen tijdig sturen op inzetbaarheid en gezondheid, is een van de conclusies van het onderzoek.
Bekijk hier een infografic met uitkomsten van het onderzoek.