Door Gerard Scholten
Fotobehang is een wanddecoratie waarbij foto’s het uitgangspunt vormen. Een opdrachtgever kan kiezen uit foto’s of patronen uit een beeldbank of door het aanleveren van een eigen afbeelding om er een uniek fotobehang van te printen. De basisbenodigdheden voor deze wandbekleding zijn papier, vlies (non-woven polypropyleen), gestructureerde en/of geweven polyesterdoek.
Digitaal printen
Bij fotobehang wordt een grote afbeelding op een gekozen dragermateriaal geprint, in banen gesneden en opgerold voor transport en verwerking. Via een genummerde werkwijze vormen de fotobehangbanen tijdens het aanbrengen de totale afbeelding op de wand. Tegenwoordig kiest men steeds vaker voor kamerhoog, naadloos fotobehang. De afbeeldingen worden gerealiseerd met digitale inkjetprinters, uitgerust met inkten op waterbasis of voorzien van UV-inkten. In het laatste geval maakt de printer gebruik van een speciale inkt die droogt door UV-licht. De inkt wordt hierdoor hard en verandert in een soort plastic laagje. Een andere methode is de milieuvriendelijke, digitale printtechniek met watergedragen eco-inkten, geproduceerd vanuit gemodificeerd aardappelzetmeel. Verder maakt men bij het fabriceren van fotobehang ook wel gebruik van sublimatiedruk. Hierbij trekt de inkt, na sublimeren, in de vezel van het dragermateriaal. Het zorgt ervoor dat deze soepel blijft en de opdruk slijtvast wordt.
Papieren fotobehang
Al sinds de jaren ´70 van de vorige eeuw wordt fotobehang gemaakt. Dit materiaal heeft een papieren drager en wordt in delen geleverd, die naast elkaar en onder elkaar op de muur worden geplakt. Voor het bevestigen wordt elk behangdeel ingelijmd met een combinatieplakmiddel cellulose/kunstharstoevoeging. Dit type komt nog in de DHZ-sector voor. Voor de professionele markt worden andere soorten gebruikt.
Vlies fotobehang
De naam zegt het eigenlijk al. Vlies fotobehang is behang op een vlies als basismateriaal; een stevig non-woven polypropyleen dat glad aanvoelt. De gekozen afbeeldingen worden op een breedte van circa 300 centimeter geprint en daarna in banen gesneden en op een rol geleverd van 50 tot 100 cm breed. Het vlies fotobehang weegt tussen 150-170 g/m² en bevat geen pvc. Het zal niet krimpen of uitzetten wanneer het wordt gelijmd met combinatieplakmiddel. Standaard vlies fotobehang is niet waterbestendig. Het kan eventueel wel met een zachte, droge doek worden gereinigd. Wanneer een extra blanke coating op vlies fotobehang wordt aangebracht, ontstaat een materiaal dat bestand is tegen water, krassen en vuil. Vlekken zijn dan eenvoudig te verwijderen met een vochtige doek. Vlies fotobehang heeft een brandveiligheidsklasse conform de norm DIN EN 13501-1, B1. Het grootste nadeel van vliesbehang is dat het verpakt is per rol en dat men het in banen moet aanbrengen. Men ontkomt niet aan naden en baanvorming op de wand.
De banen zijn genummerd zodat een verwerker weet welke volgorde moet worden aanhouden. Controleer voor het aanbrengen goed of het fotobehang compleet is en leg daarvoor de banen naast elkaar. Check het materiaal op eventueel kleurverschil. Zorg dat de banen in de juiste volgorde klaarliggen zodat achter elkaar door kan worden gewerkt. Volg voor het aanbrengen van vlies fotobehang de instructies die beschreven zijn in Eisma’s Schildersblad no 10-2023.
Naadloos polyester fotobehang
Naadloos fotobehang betreft een basisdoek (bijvoorbeeld airtex, artistex of walltex) waarop een afbeelding kan worden geprint dat geschikt is voor het kamerhoog bekleden van wanden. Deze wandbekleding wordt uit één stuk geproduceerd én gemonteerd. Het fijn geweven polyesterdoek is aan beide zijden gecoat met acrylaat en heeft een gewicht van 300-360 gr/m2. Het doek glanst niet, waardoor de muur een bijzondere uitstraling krijgt. Doordat naadloos polyester fotobehang uit één stuk wordt geprint, heeft men niet te maken met behangbanen en -naden. Het is wandbekleding dat een behanger in zijn geheel op de muur plakt. Het is enorm sterk en door de fijne structuur worden de prints haarscherp afgebeeld.
Dit fotobehang heeft een grijze achterzijde waardoor eventuele oneffenheden op de muur niet door de print schijnen. Het is makkelijk schoon te maken, heeft brandveiligheidsklasse B1 en M2, is krasvast en het scheurt niet. Naadloos fotobehang kan het beste worden aangebracht met professionele behanglijm voor zwaar textielbehang. De lijm wordt verwerkt met een vachtroller. Het aanbrengen gaat het makkelijkst als men links bovenin de hoek begint te plakken en de print rustig van links naar rechts uitrolt en vastzet. Het aanbrengen van naadloos fotobehang gaat het beste met twee personen. Nadat het behang in zijn geheel op de muur is aangebracht, wordt het aangedrukt met een spatel. Het is aan te raden om hierbij van boven uit het midden naar beneden en buiten te werken. Eventuele lijmresten die op de print komen, verwijderen met schoon water.
Isolerend fotobehang
Door gebruik te maken van een basismateriaal met een egaliserende laag, een isolerende tussenlaag en een toplaag van polyester (MultiTexPro) ontstaat er een wandafwerking die egaliserend, akoestisch en isolerend werkt. Dit materiaal is eveneens prima te bedrukken met foto’s of patronen vanaf een beeldbank of met een eigen afbeelding. Het materiaal is aanmerkelijk zwaarder, namelijk 710 gr/m2. Door dit gewicht moeten deze types wandbekleding worden verlijmd met een behangpasta op basis van watergedragen dispersie van acylaatpolymeer die een extra hoge kleefkracht heeft.
